روش ساخت خاک برگ و مزایای آن برای کوددهی گیاهان

حاصلخیزی خاک به وجود مواد آلی به خصوص هوموس در خاک بستگی دارد. در چرخه طبیعت مهمترین منبع مواد آلی شاخ و برگ خشک شده گیاهان می باشد که در پای خود گیاه ریخته و به مرور به چرخه طبیعی بر می گردد. امروزه در برخی از سیستم های مدیریتی فضای سبز و باغات با جمع آوری و دور ریختن و سوزاندن این منابع زیستی در واقع این چرخه زیستی را بهم زده و باعث مشکالت بسیاری در کشت و کار گیاهان می شوند.

تقویت خاک با مواد آلی دارای ویژگی های منحصر به فرد زیادی می باشد که مهمترین مزیت آن اصالح و بهبودِ ساختمان خاک و تهویه خاک می باشد که منجر به تولید یک گیاه قوی می گردد و در نهایت باعث ایجاد فضای سبز پایدار می شود.

نحوه تهیه سیلو از بقایای گیاهی (خاکبرگ):

1- انتخاب زمین و حفر چاله:

یک قطعه زمین برای این کار انتخاب می کنیم، سیلو مورد نظر به طور مثال برای باغی به مساحت 1000 متر بربع باید یک سیلو 2×2×2 متر داشته باشد.

سه نکته برای انتخاب محل سیلو حائز اهمیت است:

1. محل سیلو باید جایی باشد که بتوان هر ماه یک بار آبیاری شود.
2. زمین مذکور باید محلی باشد که براحتی ادوات مورد نیاز در آن رفت وآمد کنند.
3. کف چاله ها باید زهکشی خاکی داشته باشد.

2-محتوای سیلو (انتخاب محتوای مناسب)

• مواردی که می توان در محل سیلو انبار کرد به شرح زیر است:

1. برگ درختان
2. گل های خشک شده
3. شاخه های کوچک (شاخه های هرس شده)
4. استفاده از چوب درختان (به شرطی که با خردکن (چاپر) به قطعه های کوچکتر از 15سانتی متر تبدیل شود.
5. علف های هرز ( به شرطی که در مرحله بذردهی نباشند)

• مواردی که نمی توان در محل سیلو استفاده کرد:

1. خاکستر چوب
2. برگ درختان اکالیپتوس، زیتون تلخ، سرو، کاج و گردو (به علت مواد بازدارنده رشد، مدت زمان عمل آوری کمپوست افزایش می دهند)

نکته: هر چه بقایای گیاهی متنوع تر، خشک تر و خردتر باشند، کمپوست حاصل غنی تر و قوی تر خواهد بود.

نکته: برگ های سوزنی برگان در پای درختان به علت تجمع بیش از حد در یک نقطه خاصیت اسیدی بالایی را به خاک داده و باعث عدم رشد چمن و یا گیاهان دیگر در پای این درختان می گردد. چرا که هر ماده ای که بیش از نیاز خاک باشد باعث سمیت خاک می گردد. پس از برگ این درختان به نسبت 20درصد به کل استفاده می کنیم.

نکته: البته اگر می‌خواهید مراحل تجزیه خاک برگ زودتر از حالت عادی طی شود، می‌توانید از برگ‌های نازک استفاده کنید. برای این کار باید برگ درختان نارون، افرا، چنار و… استفاده کنید.

3-مراحل تهیه سیلو

در این مرحله محتویات شامل (برگ و…) به صورت لایه به لایه داخل چاله ریخته می شود. که هر 50 سانتی متر یک لایه کود اوره روی برگ ها می پاشیم. برای مثال برای یک سیلو 2×2×2، دو کیلوگرم اوره برای هر لایه و سپس مقداری آبپاشی روی برگ ها انجام دهید و دوباره لایه بعدی را به همین نحو پر کنید. بعد از پر شدن سیلو باید روی سیلو 10-15 سانتی متر خاک بریزید و سپس آبیاری شود.

در طول سال زراعی سیلو 1 بار در زمستان و 1 بار در بهار و در فصل تابستان هر ماه یک بار آبیاری شود.

نکته: مواد گیاهی جمع آوری شده را در کف سیلو بریزید. میزان رطوبت توده باید 55 تا 95 درصد باشد با این میزان رطوبت، با فشردن مقداری از آن در دست قطرات کوچک آب باید از لای انگشتان دست نمایان گردد. و پس از رها کردن به شکل اوّلیه باز گردد. در صورت کم بودن رطوبت با اضافه کردن آب میزان رطوبت را به حد مطلوب برسانید.

نکته: برای سریع‌تر شدن فرایند پوسیدگی، از کودهای مناسبی نظیر کود هیومیک اسید یا اوره استفاده کنید و آن را با موادتان مخلوط کنید.

4-تخلیه

بعد از یک سال زراعی در فصل خزان درختان اقدام به تخلیه سیلو و جایگزین کردن برگ های جدید در چال نمایید.

مزایای چال کردن(پوساندن) خاک برگ از بقایای گیاهان:

1. کنترل آفات برگخوار شامل ( کرم میوه، مینوز لکه گرد، کنه دونقطه ای و …)
2. رطوبت بالایی را در خود حفظ می کند.
3. خاک برگ مانع از بهم چسبیدن ذرات خاک می‌شود.
4. کنترل بیماری های قارچی نظیر ( سفیدک پودری سیب و گلابی و…)
5. این خاک تاثیر زیادی در سبک شدن و تخلخل خاک دارد.
6. کنترل آفات کرم به و سیب
7. جلوگیری از آلودگی هوا به دلیل اینکه اکثر باغداران برگ ها را برای کنترل آفت می سوزانند.
8. کاهش هزینه های کود برای سال بعد، چون با پوساندن بقایای گیاهی و برگرداندن آن به باغ می توان تا 50% در خرید کود صرفه جویی کرد.
9. گیاهان عناصر موجود در خاک مانند (ازت، فسفر و …) را از طریق فتوسنتز و نور خورشید تبدیل به مواد آلی می کنند. قسمتی از این مواد آلی به میوه تبدیل می شوند و 90% آنها صرف تولید ریشه، ساقه، برگ می شود. پس چال کردن بقایای گیاهان و  جذب این مواد آلی از ریشه اهمیت به سزایی دارد.